Zmień nazwy potraw i zarób miliony. Przewodnik po kulinarnym nazewnictwie

Czasami wystarczy jedynie zmienić nazwę dania by skutecznie podnieść jego cenę. Nic więc dziwnego, że restauratorzy prześcigają się w coraz dziwaczniejszym nazewnictwie potraw. Oto najciekawsze przykłady.

Niewyżyci poeci

Kategoria pierwsza – menu złożone z barwnych i poetyckich opisów pierzynek, tiulów, papilotów. Tu wszystko jest aksamitne, świeże, delikatne i kremowe. Dlaczego? Jak słusznie zauważa Kalina Chojnacka pisząc o podobnym zjawisku, nie zabierzemy dziewczyny (szczególnie potencjalnej) na romantyczny “kotlet 150 g + surówka”. Zamawiając perliczkę na pierzynce kupujemy obietnicę wyjątkowego doznania (nie tylko zresztą kulinarnego), kupując golonkę na wagę chcemy się po prostu najeść. Niewyżyci poeci układający tego rodzaju nazwy w menu muszą jednak pamiętać, że sama nazwa to nie wszystko. Bury kotlet na papce ze szpinaku nadal pozostaje burym kotletem, niezależnie od tego, jak go nazwiemy.

Prosiak na wakacjach

specyficznym rodzajem tej poezji jest poezja na wesoło, czyli taka, która nie traktuje się zbyt serio. W takim nazewnictwie brylują szczególnie pizzerie. W warszawskim popisie władzy zjemy na przykład Madrycką Samolotową, Stażystkę w Białym Domu albo Słodki Smak władzy. Konia z rzędem temu, kto potrafiłby wskazać składniki tych dań. Nieco łatwiej dedukowało się nazwy dań w Fabryce Pizzy. Sieć, przynajmniej w Krakowie oferowała niegdyś Prosiaka na wakacjach albo Prosiaka w zagrodzie. Zawsze kusiło mnie by zapytać, kto w tej sytuacji jest prosiakiem, a kto zagrodą.

Obce brzmienie wyższa cena

Do kategorii obcojęzycznej zaliczam wszystkie obcobrzmiące, synonimiczne lub prawie synonimiczne nazwy. Krem z pieczarek sprzedany jako krem z grzybów zyskuje dwukrotnie na wartości dzięki samej tylko nazwie. Podobnie z consome zamiast bulionu, brioszkami zamiast bułeczek i pate zamiast pasztetu. Rozumiem, że wykwintne smarowidło z zająca to nie to samo, co kanapkowy Pasztet podlaski, ale czy naprawdę potrzebujemy pate z foie gras albo (o zgrozo!) z soczewicy? W ten rodzaj nazewnictwa celują zwłaszcza producenci kosmetyków, którzy krem z dziurawcem potrafią sprzedać jako serum z Hypericum perforatum. Gastronomia mogłaby wiele się od nich nauczyć oferując np. wyciąg z Camellia sinensis potocznie zwany herbatą.

Menu enigma

Ostatnią kategorią są menu – enigmy, gdzie nazwy dań układają się w trudny rozszyfrowania ciąg słów oddzielonych od siebie ukośnikiem. Np. “perliczka / siano / tompinambur albo Foie Gras / czarna porzeczka / domowa brioche / migdały. Te wyglądające jak ułożone z przypadkowych słów poematy dada stanowią całe menu. Wybieramy więc pomidor,  werbenę i rozmaryn możemy spodziewać się wszystkiego, od zupy po deser. Oczywiście, możemy poprosić kelnera o szybki opis tego, co jest w menu, ale wszystko to nie byłoby koniecznie, gdyby menu nie było jedną wielką zagadką.

Dla tych, którzy tak jak ja gubią się w gastronomicznej nowomowie przygotowałem krótki słowniczek polsko-kulinarny:

  • Aksamitny – ktoś dobrze pracował mikserem. Danie droższe o 30% od wersji nie-aksamitnej
  • Brioche – brioszka, drożdżowa buła z dużą ilością masła i jajek. Podawana we Francji na śniadanie
  • Consomme – przeważnie klarowny rosół. Większość ludzi nie odróżni go od dobrego bulionu
  • Emulsja – gęsty sos, często z dużą ilością tłuszczu.
  • Kremowy – najczęściej po prostu tłusty
  • Palone masło – przypalone klarowane masło. Ma lekko orzechowy smak, który w połączeniu z tysiącem rzeczy na talerzu będzie niewyczuwalny
  • Papiloty – papier do pieczenia
  • Pâté – pasztet, który zyskał plus 10 do lansu
  • Pierzynka – zapieczona warstwa pokrywająca danie, często zrobiona z jajek, śmietany, sera, choć słowo pierzynka w nazwie dania może znaczyć cokolwiek, co przykrywa potrawę. Na przykład, szpinak
  • Ragu – w kuchni włoskiej sos, najczęściej na bazie mięsa, podawany do makaronów, we Francji rodzaj gulaszu (Ragoût). W szerokim sensie po prostu gulasz.
  • Tiul – cienka warstwa czegokolwiek. W deserach przeważnie karmelu
foto w nagłówku: pixabay.com

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *